งานไม้สวยใสจากใจสล่าสาว
ถ้าหยิบเอาแผ่นไม้สักแผ่นมาวางไว้ในสายตา แต่ละคนคงมองเห็นอะไรๆหลายอย่างแตกต่างกันออกไป...
แต่สำหรับหญิงสาวที่ชื่อว่า สล่าวารินทร์ ใจจันทึก ศิลปินแกะสลักไม้แบบพื้นบ้านล้านนา เธอวางสายตามองเห็นผลงานศิลปะบนแผ่นไม้นั้น ผสานประสบการณ์งานช่างไม้ที่ได้เรียนรู้เข้ากับจินตนาการทางศิลปะ ก่อนจะใช้สองมือจับสิ่วจับค้อนขุดค้นภาพงามจากใจออกมาให้ปรากฏแผ่นไม้
เกิดในแผ่นดินเชียงใหม่ จบการศึกษาด้านการออกแบบผลิตภัณฑ์จากสถาบันเทคโนโลยีราชมงคล สล่าวารินทร์เดินทางเข้ามาทำงานในกรุงเทพฯโดยทำงานเป็นนักออกแบบเครื่องมือเครื่องใช้ในห้องทดลองทางวิทยาศาสตร์ แต่หลังจากเวลาผ่านพ้นไปทำให้เธอเริ่มรู้สึกว่า งานที่ทำอยู่นั้นไม่ใช่งานในฝันที่จะทำไปได้ตลอดไป และค้นหาสิ่งที่เป็นตัวตนที่แท้ตริงของตนเอง
สล่าวารินทร์ ย้อนร้อยเส้นทางสู่การเป็นสล่างานไม้ให้ฟังว่า เหมือนเส้นทางชีวิตจะกำหนดมาให้เป็นช่างไม้ เพราะตั้งแต่เกิดมาก็มองเห็นกิจกรรมเลื่อยไม้ไสกบอยู่ในบ้าน ซึ่งนอกจากจะทำให้ซึมซับการทำงานเป็นช่างแกะไม้ตั้งแต่เด็ก ยังทำให้เธอได้เรียนรู้วิชาช่างไม้จากบิดาที่เป็นช่างทำเฟอร์นิเจอร์ ตั้งแต่ความรู้เกี่ยวกับคุณสมบัติของเนื้อไม้ชนิดต่างๆ โดยไม่ได้คาดคิดว่าวันหนึ่งจะมีโอกาสนำความรู้เหล่านี้มาใช้ในการทำงาน
“ เรียกว่าเกิดกลางกองไม้ได้เลย พ่อเป็นช่างทำเฟอร์นิเจอร์ ตาเป็นสล่าทำงานไม้พื้นเมือง การที่เราได้คลุกคลีอยู่กับสิ่งแวดล้อมแบบนี้ตั้งแต่เด็ก ทำให้ได้ซึมซับความรู้งานช่างพื้นเมืองเข้ามาตลอดเวลา พร้อมกับได้เห็นด้วยว่าสล่าพื้นเมืองหลายคนถูกพ่อค้าคนกลางเอาเปรียบมาก อย่างเช่น การที่พ่อค้าคนกลางจะผูกมัดช่างว่าจะต้องส่งงานให้พ่อค้าเพียงคนเดียว แต่เมื่อช่างคนนั้นอายุมากขึ้น ทำงานได้ช้าลงก็จะตัดทิ้งไม่รับงานเพราะไปหาคนหนุ่มๆทำงานได้เร็วกว่า จนช่างพื้นบ้านอาวุโสหลายคนต้องเลิกทำงานไปเลย ”
หลังจากเรียนจบก็เข้ามาทำงานในกรุงเทพฯ เป็นนักออกแบบอุปกรณ์วิทยาศาสตร์ เวลาว่างก็กลับบ้านที่เชียงใหม่ จนกระทั่งได้พบกับสล่าช่างไม้คนหนึ่ง จึงได้เข้าไปฝากเนื้อฝากตัวเป็นลูกศิษย์ขอเรียนวิชาแกะไม้ เดินทางไปกลับกรุงเทพฯ – เชียงใหม่ อยู่ประมาณ 3 ปี จึงได้ตัดสินใจลาออกจากงานประจำที่ทำอยู่มาใช้ชีวิตเป็นคนทำงานศิลปะเต็มตัว
“ พอออกมาเป็นศิลปินทำให้เรามองเห็นความแตกต่างของการทำงานออกแบบทั้ง 2 ชนิด การออกแบบอุปกรณ์วิทยาศาสตร์ทุกอย่างวางอยู่บนเหตุผล ทำไมต้องมีปุ่มตรงนี้ ทำไมต้องมีตัวอักษรตรงนี้ ตัวอักษรทำไมต้องใช้ตัวใหญ่ขนาดนี้ ทุกอย่างมีเหตุผลด้านการใช้งานเข้ามากำหนดออกแบบ แต่การทำงานศิลปะเราทำงานออกมาจากใจ พอได้ทำแล้วก็ทำให้รู้สึกได้ว่าการทำงานศิลปะคืองานที่อยากจะทำจริงๆ ทำแล้วมีความสุข ”
หลังจากที่เธอได้มีโอกาสพบสล่าเพชร วิริยะ ช่างไม้พื้นเมืองแห่งล้านนา จึงได้เข้าไปขอความรู้เกี่ยวกับการทำงานไม้แบบล้านนา ทดลองทำจนกระทั่งได้พบว่างานแกะสลักไม้ให้เป็นผลงานศิลปะนั่นเองที่เป็นงานในฝันที่จะทำอย่างมีความสุขไปได้ตลอดชีวิต และเมื่อความรู้ที่ซึมซับมาตั้งแต่วัยเด็กเข้ากับความรู้ด้านการออกแบบที่เรียนมาจากสถาบันการศึกษา ผสมผสานกลายเป็นผลงานแกะสลักไม้แบบพื้นบ้านล้านนา ที่นอกจากยังคงสืบทอดเทคนิคการทำงานช่างไม้ที่ได้รับการปลูกฝังจากช่างพื้นบ้านชั้นครู ยังสะท้อนความคิดและมุมมองทางศิลปะแบบสมัยใหม่
“ ไปเรียนกับอาจารย์อยู่ 3 อาจารย์เชี่ยวชาญด้านการแกะสลักรูปช้างก็สอนว่าต้องไปศึกษาจากของจริง ซึ่งนอกจากจะทำให้ได้เห็นถึงสรีระของช้างจริงๆ ยังทำให้ได้ซึมซับความรู้สึกและกลั่นกรองออกมาเป็นผลงานศิลปะ ต้องไปดูช้างจริงๆ มองตาเขาแล้วจะรู้ว่าช้างยิ้มให้เราได้จริงๆ แล้วก็เอาความรู้สึกนั้นมาทำงาน ฝึกฝนเพิ่มเติมไปเรื่อยๆจนกระทั่งวันหนึ่ง เราแกะสลักไม้เป็นรูปผู้หญิงกำลังรำดาบ อาจารย์ก็เข้ามาบอกว่านี่แหละคือผลงานที่เป็นตัวเรา ”
นั่นคือที่มาของผลงานชุดล่าสุดของสล่าวารินทร์ คือ ชุดแม่หญิงรำดาบ ซึ่งเธอบอกว่าเป็นผลงานที่ภูมิใจมากที่สุดชุดหนึ่ง
ความรู้เรื่องประเภทของเนื้อไม้ที่สะสมมาตั้งแต่วัยเด็ก ทำให้สล่าวารินทร์สามารถเลือกเนื้อไม้ที่มีคุณสมบัติเหมาะสมเพื่อนำมาสร้างเป็นผลงานศิลปะ ซึ่งมีทั้งเนื้อไม้แท้ ไม้ท่อนที่มีรูปร่างรูปทรงตามธรรมชาติ รวมไปถึงไม้อัดชนิดพิเศษที่นอกจากจะนำมาแกะสลักได้ดีแล้ว ยังมีความเหมาะสมในการนำมาวาดสีลงไปในเนื้อไม้ ซึ่งนอกจากจะเป็นการผสานงานแกะสลักกับงานจิตรกรรมเข้าด้วยกันแล้ว ยังเป็นการทดแทนการใช้ไม้แท้ ซึ่งนับวันจะหายากขึ้นเรื่อยๆ
แกะไม้จนสำเร็จเป็นผลงานแล้วแต่ยังไม่จบแค่นั้น ผลงานแต่ละชิ้นของสล่าวารินทร์ยังจะมีบทกวีที่เขียนขึ้นบอกเล่าถึงผลงานชิ้นนั้น เพิ่มความรื่นรมย์ในห้วงความคิดของคนที่ผ่านเข้ามาชม
นอกจากทำงานสืบสานฝีมือช่างแกะสลักล้านนาแล้ว สล่าวารินทร์ยังเป็นสมาชิกของชมรมส่งเสริมสล่าล้านนาเพื่อฟื้นฟูและเผยแพร่ ภูมิปัญญาพื้นบ้านของสล่าเมืองล้านนา สืบสานภูมิปัญญาให้คงอยู่สืบทอดต่อเนื่องแก่อนุชนรุ่นหลัง รวมทั้งปลูกฝังจิตสำนึกที่ดีแก่เยาวชนให้เกิดความรักความห่วงแหน เกิดความภาคภูมิใจในศิลปวัฒนธรรม ภูมิปัญญาของบรรพบุรุษ
รวมทั้งมีการสร้างเวบไซด์ www.salahlanna.com เพื่อเผยแพร่ความรู้เกี่ยวกับงานช่างฝีมือแบบโบราณของล้านนา ซึ่งแบ่งออกเป็นสล่าจิตรกรรม สล่าแกะสลักไม้ สล่าดุนโลหะ สล่าเครื่องปั้นดินเผา และสล่าหัตถศิลป์
ช่วงนี้สล่าวารินทร์อยู่กรุงเทพฯ ถ้าสนใจผลงานสล่าคนงามเชิญพบกับเธอได้ในงานเทศกาลตลาดนัดศิลปะ ( Art Market ) ที่พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ หอศิลป์ ถนนเจ้าฟ้าทุกวันเสาร์ – อาทิตย์
มองหาหญิงสาวในเครื่องแต่งกายแบบคนเมืองเหนือ นั่งเอกเขนกอยู่บนแคร่ จับค้อนตอกสิ่วแกะไม้ทะมัดทะแมง รับรองว่าไม่ผิดตัว
สล่า วารินทร์
กลับหน้าแรก